Azərbaycan neftinin qiymətində dalğalanma- Yeni rəqəmlər belədir
Dünya birjalarında Azərbaycan neftinin qiymətində nəzərəçarpacaq enmə qeydə alınıb.
Cia.az xəbər verir ki, "Azeri Light" markalı Azərbaycan neftinin 1 barelinin qiyməti 4,09 ABŞ dolları və ya 3,58 % azalaraq 110,05 ABŞ dollarına düşüb. Qiymət itkisinə baxmayaraq, milli neftimiz hələ də beynəlxalq etalon markası sayılan "Brent"i qabaqlayır; son hərracların nəticələrinə görə, "Brent" markalı neftin iyul fyuçerslərinin qiyməti 107,23 ABŞ dolları təşkil edib.
Azərbaycan neftinin cəbhəsində bənzər ucuzlaşma logistika marşrutlarında da özünü göstərib. Türkiyənin Ceyhan limanında FOB bazası üzrə (bütün gəmiyəvurma xərcləri daxil olmaqla) "Azeri Light" neftinin bareli 4,09 ABŞ dolları (3,65 %) geriləyərək 107,73 ABŞ dolları olub.
Ekspertlər bu korreksiyanın Azərbaycanın makroiqtisadi göstəricilərinə mənfi təsir etməyəcəyini bildirirlər. Belə ki, Azərbaycanın builki dövlət büdcəsində bir barel neftin orta qiyməti cəmi 65 ABŞ dollarından hesablanıb. Hazırkı 110 dollarlıq qiymət büdcədə nəzərdə tutulan proqnoz göstəricini təxminən iki dəfə üstələyir və bu da ölkəyə əlavə valyuta axınının davam etdiyini göstərir.
Tarixi statistikaya nəzər salsaq, "Azeri Light" neftinin ən yüksək qiyməti 2008-ci ilin iyulunda (149,66 ABŞ dolları), ən aşağı qiyməti isə qlobal pandemiya dövründə – 2020-ci il aprelin 21-də (15,81 ABŞ dolları) qeydə alınıb. Qeyd edək ki, Azərbaycanın bu premium markalı nefti ölkə iqtisadiyyatının onurğa sütunu sayılan "Azəri-Çıraq-Günəşli" (AÇG) yataqlar blokunun işlənməsi çərçivəsində hasil edilir və bu nəhəng müqavilədə Azərbaycan Dövlət Neft Şirkəti (SOCAR) 31,65 %-lik paya sahibdir.
Ənsər-Allah-ın Bab-əl Məndəb boğözında tankerlərə hücumu, ABŞ-ın İranın əsas neft ötürülən Xarq adasını tutmaq planlarına dair məlumatlar, həmçinin Novorossiyskdə Ukrayna hücumları nəticəsində Qazaxıstan neftini dünya bazarına ötürən Xəzər Boru Konsorsiumunun terminallarında fəaliyyətin dayandırılması dünya neft bazarında qiymətlərin daha sürətlə yüksəlməsinə səbəb olub.
Şənbə və bazar günləri ərzində ABŞ-la İran arasında hərbi toqquşmaların kəskinləşməsi, Hörmüzdə gəmilərin hərəkətinə təhdidlərin artması fonunda neft bazarı yeni həftəyə ciddi qiymət artımı ilə başlayıb.
Azərbaycan avtomobil bazarında maşının "tez satılması" (likvidliyi) onun ikinci əl dəyərini nə dərəcədə qorumasından, ehtiyat hissələrinin tapılma tezliyindən, usta sayından və yanacaq sərfiyyatından birbaşa asılıdır. Son dövrlərdə rəsmi tənzimləmələr (məsələn, 10 ildən köhnə avtomobillərin ölkəyə gətirilməsinin məhdudlaşdırılması) və hibrid/elektrik texnologiyalarına maraq bazardakı "ən sürətli satılanlar" siyahısını ciddi şəkildə yeniləyib.
